Σε συρρίκνωση δραστηριοτήτων ή ακόμη και αποχώρηση από την ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, αλλά και άλλες γεωγραφικές περιοχές, προχωρούν μεγάλες ευρωπαϊκές τράπεζες ως ύστατη κίνηση για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης. Οι ξένες τράπεζες αποχωρούν και από την Ελλάδα, πουλώντας χαρτοφυλάκια δανείων και συρρικνώνοντας τις δραστηριότητές τους. Ωστόσο, το μεγάλο όφελος για τις εγχώριες τράπεζες είναι ότι ανταγωνιστές αποχωρούν από τη ΝΑ Ευρώπη, περιοχή ζωτικής σημασίας για το εγχώριο τραπεζικό σύστημα.
Ισχυρότατοι, προ κρίσης, τραπεζικοί όμιλοι όπως η RBS, Dexia, Fortis, ING κ.ά. υποχρεώνονται, στο πλαίσιο της κρατικής βοήθειας που δέχθηκαν για να διασωθούν, να συρρικνωθούν, ρευστοποιώντας στοιχεία του ενεργητικού τους. Η συρρίκνωση των δραστηριοτήτων τους δεν αποτελεί στρατηγική επιλογή, αλλά βασικό όρο για τη λήψη της κρατικής βοήθειας. Αν και οι βασικοί ανταγωνιστές των ελληνικών τραπεζών στην περιοχή είναι αυστριακές, ιταλικές και γαλλικές τράπεζες, οι οποίες δεν βρίσκονται σε τόσο δύσκολη θέση, ο περιορισμός των δραστηριοτήτων πολλών ευρωπαϊκών τραπεζών ωφελεί πολλαπλά τις εγχώριες τράπεζες. Το βασικότερο είναι ότι πολλοί ισχυροί όμιλοι που εξέταζαν την επέκταση στη ΝΑ Ευρώπη ακυρώνουν οριστικά κάθε τέτοια προοπτική. Επιπλέον, η κρίση οδηγεί σε αλλαγή τακτικής και τις αυστριακές τράπεζες, οι οποίες αποτελούν τον ισχυρότερο παίκτη της περιοχής. Εχοντας επενδύσει περίπου το 55% με 60% του ενεργητικού τους στις χώρες της ΝΑ Ευρώπης, οι αυστριακές τράπεζες δέχονται μεγάλη πίεση λόγω της απότομης προσγείωσης των οικονομιών της περιοχής και υποχρεώνονται στην υιοθέτηση αμυντικών τακτικών, αφήνοντας περισσότερο χώρο ανάπτυξης στις ελληνικές τράπεζες. Οι ελληνικές, έχοντας ισχυρή κεφαλαιακή βάση, χωρίς να έχουν μπει σε περιπέτειες μέσω επενδύσεων στα επικίνδυνα τοξικά προϊόντα και έχοντας προχωρήσει σε λελογισμένες επενδύσεις στην περιοχή μπορούν να υποστηρίξουν με μεγαλύτερη άνεση τις επενδύσεις τους, αλλά και να επωφεληθούν από τη δύσκολη θέση στην οποία έχουν περιέλθει οι ανταγωνιστές τους.
Η Εθνική Τράπεζα στην Τουρκία, με αιχμή την εξαιρετική ποιότητα του ανθρώπινου δυναμικού και την τεχνολογική υπεροχή της Finansbank, πέτυχε τη φετινή χρονιά την αύξηση του μεριδίου αγοράς της τράπεζας στη λιανική στο 8,3% (στοιχεία 30.06.09) από 7,6% που ήταν τον Ιούνιο του 2008. Το μερίδιο αγοράς της ΕΤΕ στη ΝΑ Ευρώπη το πρώτο εξάμηνο ανήλθε στο 9,1% από 8,5% το αντίστοιχο περυσινό διάστημα. Η Eurobank πέτυχε διπλάσιους ρυθμούς πιστωτικής επέκτασης στη Νέα Ευρώπη από την Ελλάδα, με τα δάνεια στην περιοχή να φτάνουν το α΄ εξάμηνο στα 14,2 δισ. ευρώ από 13,2 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2008.
Η Alpha Bank, κόντρα στην κρίση, το τελευταίο δωδεκάμηνο δημιούργησε 55 νέα καταστήματα στη Ρουμανία, 36 νέα στη Ρουμανία, 26 νέα στη Σερβία, 23 νέα στην Αλβανία και 6 νέα στα Σκόπια, ενώ στο τέλος του πρώτου εξαμήνου οι χορηγήσεις της τράπεζας στο εξωτερικό αυξήθηκαν κατά 13,8%. Στο τέλος του πρώτου εξαμήνου, το δίκτυο της Εθνικής στο εξωτερικό αριθμούσε 461 σημεία στην Τουρκία, 284 στη Βουλγαρία, 203 στη Ρουμανία, 151 στην Πολωνία, 65 στα Σκόπια, 30 στην Αλβανία, 18 στην Κύπρο και 11 στην Αίγυπτο. Η Eurobank EFG διαθέτει 334 καταστήματα στην Πολωνία, 312 στη Ρουμανία, 224 στη Βουλγαρία, 131 στην Ουκρανία, 130 στη Σερβία, 43 στην Τουρκία και 4 στην Κύπρο. Η Alpha διαθέτει 200 σημεία στη Ρουμανία, 167 στη Σερβία, 120 στη Βουλγαρία, 48 στην Αλβανία, 37 στην Κύπρο και 25 στα Σκόπια. Τέλος, ο Ομιλος Πειραιώς διαθέτει 180 καταστήματα στη Ρουμανία, 101 στη Βουλγαρία, 58 στην Ουκρανία, 57 στην Αίγυπτο, 47 στη Σερβία, 46 στην Αλβανία και 15 στην Κύπρο.
Γιαννης Παπαδογιαννης
Δείτε το άρθρο στην Καθημερινή
